Në fillim të dhjetorit, Komandanti i KFOR-it, Gjeneralmajor Özkan ULUTAŞ, vizitoi zyrat e organizatave Norwegian People’s Aid dhe The HALO Trust në Mitrovicë. Gjatë kësaj vizite ai mori një prezantim të detajuar mbi punën që këto organizata kryejnë në pastrimin e minave dhe mjeteve të pashpërthyera, me fokus të veçantë te municionet kasetore, në mbarë Kosovën. Vizita ishte pjesë e angazhimit të rregullt të KFOR-it me institucionet dhe organizatat humanitare që kontribuojnë në sigurinë publike. Si e tillë, ajo ofroi një mundësi të rëndësishme për Komandantin që të shohë nga afër se si funksionojnë ekipet e pastrimit, të kuptojë arritjet e tyre dhe të mësojë më shumë rreth sfidave me të cilat përballen në punën e tyre të përditshme në terren.
Misioni humanitar i veprimit kundër minave
Norwegian People’s Aid është angazhuar në veprimtarinë kundër minave në Kosovë që nga viti 1999. Ekipet e tyre punojnë në bashkëpunim të ngushtë me Forcën e Sigurisë së Kosovës (FSK) për të identifikuar dhe larguar municionet kasetore dhe mjetet e pashpërthyera të mbetura pas konfliktit. Misioni i tyre është humanitar dhe qëllimi është i thjeshtë: çdo metër i kontaminuar i tokës duhet të pastrohet në mënyrë që familjet të jetojnë pa frikë.
Haredin Kryeziu, Menaxher Operacional i Norwegian People’s Aid në Kosovë, shpjegoi rëndësinë e këtij misioni gjatë vizitës. “Sot patëm një vizitë shumë të rëndësishme nga Komandanti i KFOR-it dhe i prezantuam atij rezultatet e punës sonë në terren. Misioni ynë është humanitar. Ne synojmë të pastrojmë minat dhe municionet kasetore të mbetura nga viti 1999 në të gjithë Kosovën.”
Progres i konsiderueshëm është bërë ndër vite, megjithatë shkalla e kontaminimit pas konfliktit do të thotë se ende mbetet shumë punë për t’u bërë. Pastrimi i të gjitha mjeteve të pashpërthyera pas një konflikti është një proces i gjatë dhe kompleks që kërkon përpjekje të vazhdueshme dhe kontributin e shumë partnerëve. Për këtë arsye, mbështetja e vazhdueshme e donatorëve është thelbësore për të siguruar që aktivitetet e pastrimit të vazhdojnë pa ndërprerje deri sa të trajtohen të gjitha zonat e njohura të rrezikshme. Norwegian People’s Aid operon kryesisht në Prishtinë, Mitrovicë, Leposaviq, Zubin Potok dhe Zveçan, ku kontaminimi nga municionet kasetore vazhdon të jetë i pranishëm.
Njerëzit shpesh shprehin mirënjohje të thellë për punën e kryer nga ekipet e deminimit. “Familjet kanë pasur toka ku nuk kanë mundur të hyjnë për shumë vite për shkak të mjeteve të rrezikshme në tokë. Kur ne i pastrojmë ato zona, njerëzit më në fund mund të kthehen në pronën e tyre dhe ta përdorin atë sërish për përfitime ekonomike dhe personale. Reagimi më i zakonshëm që shohim është mirënjohja”.
Fokus i përbashkët në sigurinë publike
Kryeziu theksoi gjithashtu bashkëpunimin e gjatë profesional ndërmjet ekipeve të veprimit kundër minave, Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) dhe KFOR-it. “Të gjitha mjetet që gjejmë gjatë pastrimit shkatërrohen ose nga ekipet EOD të KFOR-it, ose nga Forca e Sigurisë së Kosovës. Ky bashkëpunim është shumë i rëndësishëm sepse siguria publike varet nga një proces i kujdesshëm dhe profesional”.
Miljana Bozovic, një përfaqësuese e angazhuar në aktivitetet e veprimit kundër minave, ndau gjithashtu perspektivën e saj. “Misioni ynë është të pastrojmë çdo metër tokë të kontaminuar, në mënyrë që familjet të jetojnë pa frikë. Vizita e Komandantit të KFOR-it konfirmon angazhimin tonë të përbashkët për ta udhëhequr Kosovën drejt një të ardhmeje pa mina dhe municione kasetore”.
Gjatë vizitës, Komandanti dëgjoi prezantime, pa hartat e zonave të pastruara dhe të kontaminuara, dhe vëzhgoi se si kryhen procedurat e vlerësimit dhe pastrimit. Ai falënderoi ekipet për profesionalizmin e tyre dhe theksoi se puna e tyre mbetet thelbësore për sigurinë e të gjithë njerëzve në mbarë Kosovën.
Një përgjegjësi e vazhdueshme
Edhe pse kanë kaluar shumë vite që nga konflikti, veprimi kundër minave mbetet një proces afatgjatë dhe kërkues. Vizita në Mitrovicë shërbeu si një kujtesë për rëndësinë e kësaj pune dhe përkushtimin e ekipeve që e kryejnë atë çdo ditë. Angazhimi i organizatave si Norwegian People’s Aid dhe The HALO Trust vazhdon të përmirësojë sigurinë dhe jetën e përditshme të njerëzve në mbarë Kosovën. Përpjekjet e tyre, të mbështetura nga bashkëpunimi profesional me institucione si KFOR-i, mbeten thelbësore deri në largimin e çdo mjeti të rrezikshëm dhe deri kur të gjithë të mund të lëvizin lirshëm dhe të sigurt.
TEXT BOX
Veprimi kundër minave në Kosovë në shifra
- Norwegian People’s Aid ka vepruar në Kosovë që nga viti 1999.
- Mbi 15 kilometra katrorë tokë janë pastruar në mënyrë të sigurt.
- Rreth 10 kilometra katrorë në 42 lokacione mbeten të kontaminuara, sipas monitorimit kombëtar.
- Strategjia kombëtare synon që Kosova të jetë e pastër nga të gjitha llojet e mjeteve të pashpërthyera deri në vitin 2030.
